มะเร็งเม็ดเลือดขาวชนิดเฉียบพลัน ข้อมูลน่ารู้และวิธีการรักษาโรค

     เรื่องเล่าเกี่ยวกับโรคมะเร็งเม็ดเลือดขาว
     ถึงแม้จะมีอายุเพียง  38  ปี  แต่หนุ่มไฟแรงอย่างกำธรก็ต้องแบกรับภาระหน้าที่อันสำคัญของบริษัท  เพราะเขาเป็นหนึ่งเดียวที่ทุกคนฝากความหวังไว้ว่าจะนำพาชื่อเสียงและความสำเร็จมา
     เช้าวันเริ่มต้นของสัปดาห์  ขณะตั้งใจทำงานอย่างขะมักเขม้น  จู่ๆ  เขารู้สึกอ่อนล้าอย่างที่ไม่เคยเป็น  เมื่อกลับถึงบ้านก็พบว่าตัวเองมีไข้อ่อน ๆ  จึงรีบเข้านอน  แต่เมื่อตื่นขึ้นในช่วงวันใหม่ไข้อ่อน ๆ  นั้นก็ยังไม่ยอมลด  ด้วยความกังวลในงาน  เขาจึงรีบอาบน้ำแต่งตัวออกไปทำงานเช่นเคย  และในคืนที่ 3 ก่อนเข้านอน เขาแปรงฟันและพบเลือดออกตามไรฟัน
     แล้ววันสุดท้ายของสัปดาห์ก็มาถึงพร้อมๆ กับการนัดหมายประชุมสรุปงานในอีกไม่กี่วันข้างหน้า  ในวันหยุดเขาจึงนอน
พักผ่อนเป็นการเพิ่มพลังให้ตัวเอง  วันนั้นเขาพบรอยช้ำที่หลังมือโดยไม่ทราบสาเหตุ  และเช้าวันรุ่งขึ้น  รอยช้ำนั้นก็ขยายใหญ่กว่าเดิมเป็นเท่าตัว  นับจากวันที่มีไข้อ่อนๆ จนถึงวันนี้ เป็นเวลา 7 วันพอดี  สิ่งที่เขาพบในเช้าวันนั้นคือรอยช้ำที่มือขยายใหญ่ขึ้นอย่างมากและลามไปที่แขนอย่างน่าตื่นตระหนก  เกิดอะไรขึ้นกับแขนของเขา

 กลุ่มเสี่ยง
     มะเร็งเม็ดเลือดขาว มี 2 ชนิดคือ ชนิดเฉียบพลันและชนิดเรื้อรัง มะเร็งเม็ดเลือดขาวชนิดเฉียบพลันมีสาเหตุการเกิดไม่แน่ชัด แต่สันนิษฐานว่าเกิดจากภาวะผิดปกติของพันธุกรรมบางอย่าง  ทำให้เซลล์ต้นกำเนิดกลายพันธุ์นอกจากนี้ผู้ที่เป็นโรคทางพันธุกรรมบางอย่างก็ทำให้มีโอกาสเป็นมะเร็งเม็ดเลือดขาวชนิดเฉียบพลันได้มากขึ้น รวมถึงการได้รับสารเคมีบางอย่าง

 อาการที่พึงระวัง
     อาการไข้อ่อนๆ  เลือดออกตามไรฟันเกิดรอยช้ำโดยไม่ทราบสาเหตุ  สัญญาณเตือนที่สำคัญของโรคนี้คือรอยฟกช้ำที่ขยายใหญ่ขึ้น  ซื่งเกิดจากการที่มีเลือดออกไม่หยุดภายในร่างกาย  รอยจ้ำที่เกิดขึ้นสามารถเป็นได้ทุกส่วนในร่างกาย
     สำหรับผู้หญิงที่มีประจำเดือน  หากเป็นโรคนี้  ประจำเดือนอาจจะออกมากเพราะเกล็ดเลือดต่ำ

 ลักษณะของโรคมะเร็งเม็ดเลือดขาว
     โรคลูคีเมียชนิดเฉียบพลัน หรือมะเร็งเม็ดเลือดชนิดเฉียบพลัน  (Acute  Leukemia)  เกิดจากการที่ปริมาณเม็ดเลือดแดง  เม็ดเลือดขาวและเกล็ดเลือดปกติมีจำนวนน้อยลง เนื่องจากเซลล์มะเร็งเพิ่มจำนวนมากและรวดเร็ว ส่งผลให้เกิดอาการผิดปกติต่าง ๆ  ตามมาในกรณีที่ร้ายแรงมากๆอาจทำให้หลอดเลือดในสมองแตก หรือมีเลือดออกในปอด
     ไขกระดูกสร้างเม็ดเลือด 3 ชนิดที่สำคัญ ได้แก่ เม็ดเลือดแดง เม็ดเลือดขาวและเกล็ดเลือด หน้าที่ปกติของเม็ดเลือดแดงคือ  ช่วยในการนำพาออกซิเจนไปสู่เนื้อเยื่อต่างๆทั่วร่างกาย จากปอดไปสู่เนื้อเยื่อต่าง ๆ  ทำให้เราสามารถทำกิจกรรมต่างๆได้ เมื่อเลือดไปเลี้ยงสมอง  ทำให้เราคิดอะไรต่างๆได้ เลือดไปเลี้ยงหัวใจทำให้หัวใจทำงานได้ยามเมื่อเราออกกำลังกาย  และเลือดไปเลี้ยงอวัยวะต่าง ๆ ภายในร่างกาย
     เกล็ดเลือดมีหน้าที่ในการช่วยห้ามเลือด สังเกตว่าถ้ามีบาดแผลเล็กๆ เพียงไม่กี่นาทีเลือดก็จะหยุดไหล  หรือเอาพลาสเตอร์แปะก็หยุด  แล้วแต่  บางคนมีบาดแผลแล้วเลือดไหลไม่หยุดเป็นเวลานาน  เป็นสัญญาณว่าร่างกายอาจมีปัญหาเรื่องเกล็ดเลือดต่ำ  และอาจทำให้เกิดจ้ำเลือดโดยไม่ทราบสาเหตุ  หรือเลือดซึมออกตามไรฟันโดยไม่มีการแปรงฟัน
     ส่วนเม็ดเลือดขาวถูกสร้างมาจากไขกระดูกเช่นเดียวกับเม็ดเลือดแดง  ทำหน้าที่หลักเกี่ยวกับการทำลายเชื้อโรคแปลกปลอมที่เข้าสู่ร่างกาย  เมื่อใดที่เม็ดเลือดขาวมีจำนวนน้อยลง  ร่างกายก็จะมีการติดเชื้อง่าย  ทำให้มีภูมิต้านทานน้อยมีไข้อ่อน ๆ  และอ่อนเพลีย
     โดยทั่วไปร่างกายจะต้องมีปริมาณเม็ดเลือดขาวอยู่ที่  4,000-10,000  แต่คนที่เป็นโรคนี้  ค่าของเม็ดเลือดขาวอาจจะอยู่ที่  100,000 - 200,000  หากมีเม็ดเลือดขาวจำนวนมากจะทำให้ร่างกายขาดออกซิเจนทำให้อันตรายจนถึงขั้นเสียชีวิตได้

     ***เม็ดเลือดขาวที่ผิดปกติได้สลายเอาสิ่งแปลกปลอมเข้าสู่กระแสเลือด***
     ***รอยฟกช้ำที่ขยายใหญ่ขึ้นจากเลือดที่ไหลไม่หยุดในร่างกาย***

 วิธีการรักษาโรคมะเร็งเม็ดเลือดขาว
     เข้ารับการเจาะตรวจนับเม็ดเลือด  (CBC)  เพื่อหาสภาวะเสี่ยง  การตรวจ  CBC  จะช่วยบอกความผิดปกติของเลือด  3
อย่างด้วยกัน  ได้แก่  เม็ดเลือดขาว  เม็ดเลือดแดง  และเกล็ดเลือด
     กรณีของกำธรเป็นมะเร็งเม็ดเลือดขาวชนิดเฉียบพลันชนิดที่พบได้ไม่บ่อย  (ชนิด  Acute  Promyclocytic  Leukemia)
แต่เป็นชนิดที่มีผลการรักษาดีมากในปัจจุบัน  คือ  ต้องลดปริมาณของตัวมะเร็งให้ได้มากที่สุดด้วยการให้ยารับประทาน  ซึ่ง
เป็นสารที่ช่วยในการกระตุ้นให้เซลล์มะเร็งที่มีการเจริญเติบโตผิดปกติกลับมาเป็นเซลล์ที่ปกติได้  แต่ต้องให้ควบคู่กับยาเคมีบำบัด  ทำให้คนไข้มะเร็งเม็ดเลือดขาวชนิดเฉียบพลันมีโอกาสหายขาดได้
     นอกจากนี้  การที่กำธรรีบไปพบแพทย์  จะทำให้รักษาได้ทันการภายในเวลาครึ่งปี

 รู้ไว้  ไกลโรคมะเร็งเม็ดเลือดขาว
     ลักษณะสำคัญของโรคมะเร็งเม็ดเลือดขาวชนิดเฉียบพลัน  คือ  ความเร็วในการพัฒนาของโรค  เมื่อใดที่เกิดโรคนี้ขึ้นแล้วจะสามารถพัฒนาภายใน  1  เดือน  ดังนั้นเมื่อเป็นแล้วสิ่งที่ต้องระวังเป็นพิเศษ  คือ
     1.  เลือดออกง่าย  ต้องไม่ให้มีบาดแผล  ทำอะไรต้องระวังอย่าไปชนกรือกระแทกกับอะไร
     2.  ติดเชื้อง่าย  ต้องดูแลเรื่องของสภาพแวดล้อม  พยายามอย่าเดินเท้าเปล่าเพราะหากโดนสะเก็ดหินหรืออะไรตำ  ถึงแม้จะมีขนาดเล็กน้อย  แต่ทำให้เป็นช่องทางเปิดรับเชื้อโรคและอาจทำให้เลือดไหลไม่หยุด  ต้องรีบนำส่งโรงพยาบาล  และอาจต้องให้ยาปฏิชีวนะและขอรับเกล็ดเลือดหากเกล็ดเลือดต่ำมาก

     แพทย์ผู้ให้ข้อมูล : นพ.ต้นตนัย นำเบญจพล อายุรแพทย์ที่ปรึกษาด้านมะเร็งวิทยา โรงพยาบาลพญาไท  2